Kısa cevap: Yeni inşaatta kablolu altyapı, teknik oda ve kutu yerleşimi baştan planlanabildiği için seçenek sayısı en fazladır. Mevcut evde kablosuz sistemler ve sıva altı modüllerle duvar kırmadan aydınlatma, perde, iklim ve güvenlik otomasyonu kurulabilir. Orada sınırı kasa derinliği, nötr hattı ve kablosuz kapsama çizer.
Yeni inşaatta kurulum ve Mevcut evde kurulum: kriter bazında fark
| Kriter | Yeni inşaatta kurulum | Mevcut evde kurulum |
|---|---|---|
| Seçenekler | KNX, PoE, DALI dahil tümü | Ağırlıkla kablosuz ve sıva altı modüller |
| Planlama zamanı | Elektrik projesi aşaması | Keşif sırasında |
| Toz ve kırım | İnşaat sürecine dahil | En aza iner |
| Kademeli uygulama | Altyapı baştan, cihazlar sonra eklenebilir | Oda oda ilerlenebilir |
Hangisini seçmelisiniz?
Yeni inşaatta kurulum seçin, eğer…
- Henüz sıva yapılmadıysa altyapıyı şimdi planlayın
Mevcut evde kurulum seçin, eğer…
- Oturduğunuz evde en çok ihtiyaç duyduğunuz işlevle başlayın
Örnek senaryo: kaba inşaattaki 3+1 ile oturulan 3+1
Aynı planda iki daire düşünelim. Birincisi kaba inşaat aşamasında, elektrik projesi henüz onaylanmamış. İkincisi on yıllık bir binada, aile içinde oturuyor. Birinci dairede elektrik projesine şunlar eklenebilir: her anahtar kutusuna nötr hattı, derin kasalar, perde kasnağı üstünde besleme noktası, her odada ağ prizi ve koridorda küçük bir teknik dolap. Bunların hiçbiri bugün akıllı cihaz almayı gerektirmez, ama hepsi ileride seçenek açar.
İkinci dairede ise duvar kırmadan ne yapılabileceğine bakılır. Keşifte elektrikçi anahtar kasalarını açar, derinliği ve nötr durumunu kontrol eder. Kasası uygun noktalara akıllı röle, uygun olmayanlara nötrsüz anahtar veya tavan bağlantısında röle konur. Kablosuz sensörler, akıllı priz ve perde robotları tamamlayıcı olarak eklenir. Kablosuz kapsama, hub'ın konumu ve gerektiğinde ek yönlendirici cihazlarla sağlanır.
Seçenek sayısındaki fark açıktır: birinci daire KNX, PoE kamera, DALI aydınlatma gibi kablolu sistemlerden istediğini seçebilir; ikinci daire ağırlıkla kablosuz ve sıva altı modüllerle sınırlıdır. Buna rağmen ikinci dairede aydınlatma, perde, iklim ve güvenlik otomasyonu kurulabilir.
| Hazırlık | Kaba inşaattaki daire | Oturulan daire |
|---|---|---|
| Anahtarda nötr | Projeye eklenir | Keşifte kontrol edilir |
| Derin kasa | Baştan seçilir | Mevcut kasa ölçülür |
| Ağ prizi | Her odaya çekilebilir | Kablosuz erişim noktası |
| Teknik dolap | Planlanabilir | Modem yanında sınırlı alan |
Altyapıyı bugün hazırlamak, cihazları sonra eklemek
Yeni inşaatta en sık yapılan hata, akıllı ev kararı verilmediği için altyapının da atlanmasıdır. Oysa altyapı ile cihaz ayrı kararlardır. Boş boru, derin kasa, nötr hattı ve ağ kablosu düşük ek maliyetle tesisata girer; cihaz kararı yıllar sonra bile verilebilir. Altyapı hazırsa o gün KNX de seçilebilir, kablosuz sistem de.
Oturulan evde ise aşamalı ilerlemek mantıklıdır. Önce en çok ihtiyaç duyulan işlev seçilir: çoğu evde bu aydınlatma, su kaçağı veya perdedir. Sonraki aşamalar aynı hub ve aynı protokol üzerinde eklenir. Bu yüzden ilk aşamada seçilen hub'ın ileride eklenecek cihaz tiplerini destekleyip desteklemediğine baştan bakılır.
Oturulan evde ileride tadilat planlanıyorsa o tadilat altyapı için bir fırsattır. Banyo veya mutfak yenilenirken ilgili duvarlara boş boru ve ağ kablosu eklemek, sonraki yıllarda kablolu cihaz eklemeyi mümkün kılar.
- Elektrik projesinde akıllı ev altyapısını ayrı bir başlık olarak yazdırın.
- Teknik dolabın havalandırmasını ve priz sayısını planlayın.
- Oturulan evde ilk aşamada seçilen hub'ın desteklediği protokolleri not edin.
Sık hatalar ve keşif soruları
Yeni inşaatta elektrik proje müellifine ve uygulayıcıya şunu sorun: anahtar kutularına nötr gidiyor mu, kasalar hangi derinlikte, perde ve kamera noktalarında besleme var mı? Oturulan evde ise keşfe gelen kişiden her oda için kasa, nötr ve kablosuz kapsama durumunu gösteren bir tablo isteyin.
Her iki durumda da teklifin ilk aşamayla sınırlı olup olmadığını ve sonraki aşamalarda aynı altyapının kullanılıp kullanılamayacağını yazılı olarak öğrenin.
Yeni inşaatta daire satın alınıyorsa altyapının teslim belgesinde yer alıp almadığını da kontrol edin. Projede çizilmiş ama uygulanmamış bir boru, sıva kapandıktan sonra fark edilmez.
- Yeni inşaatta sıva yapıldıktan sonra akıllı ev konusunu açmak.
- Anahtar kutularına nötr getirilmesini elektrik projesine yazdırmamak.
- Teknik dolabı havalandırmasız bir merdiven altına sıkıştırmak.
- Oturulan evde kasa derinliğini ölçmeden toplu röle siparişi vermek.
- Kablosuz sistemde hub'ın konumunu modemin bulunduğu yer diye kendiliğinden kabul etmek.
- Aşamalı ilerlerken her aşamada farklı marka ve uygulama seçmek.
- Kablosuz sensörlerin betonarme perde duvar arkasında kalacağını hesaba katmamak.
- Yeni inşaatta ağ kablolarının ucunu etiketsiz ve fotoğrafsız bırakmak.