Kısa cevap: Yeni inşaatta gaz kaçağı dedektörü altyapısı sıva öncesi planlanmalıdır. Gaz projesiyle birlikte değerlendirilmelidir.
Yeni yapıda gaz kaçağı dedektörü nasıl planlanır?
Yeni yapıda gaz algılama, doğalgaz iç tesisat projesiyle birlikte düşünülür. Gaz kullanan cihazların konumu kesinleştiğinde dedektörlerin yeri, gerekiyorsa besleme için priz veya kablo noktası elektrik projesine işlenir. Otomatik kesme vanası istenecekse vananın yeri ve vana ile dedektör arasındaki kablo güzergâhı gaz projesini hazırlayan yetkili firmayla birlikte belirlenir. Elektrik projesini hazırlayan mühendis ile gaz projesini hazırlayan yetkili firma arasında bu konuda bilgi alışverişi olmazsa, vana sahada kablo bekleyen ve kablosu olmayan bir noktada kalabilir.
Vana, bakım ve elle kurma için erişilebilir bir noktada olmalıdır. Dolabın içine kapatılmış veya asma tavan arkasında kalmış bir vana, kapandığında yeniden açılması zor bir duruma yol açar. Vananın enerji beslemesinin kesintiden nasıl etkileneceği de üretici belgesinden kontrol edilir; bazı vanalar enerji kesildiğinde kapanacak şekilde tasarlanır. Hangi davranışın seçileceği, binanın kullanımı ve kesinti sıklığı düşünülerek yetkili firmayla birlikte kararlaştırılır.
Akıllı ev sistemi kurulacaksa dedektörün kuru kontak çıkışı veya ağ entegrasyonu üzerinden otomasyona olay aktarımı planlanır. Gaz olayında havalandırmanın davranışı, ışıklar ve bildirim alıcıları proje aşamasında yazılır, devreye almada test edilir. Gaz kullanan cihazların ileride yer değiştirme ihtimali varsa, dedektör noktası için birden fazla kutu bırakmak sonradan kablo çekme ihtiyacını azaltır. Mutfak dolabı ve tezgâh tasarımı da dedektörün konacağı duvarı kapatmayacak şekilde kontrol edilir.
Teslimde dedektörlerin konumu, gaz türü, montaj tarihi ve önerilen değişim tarihi ile vananın yeri ve kurma yöntemi yazılı olarak ev sahibine verilir. Vananın yetkili firma tarafından takıldığını gösteren belge de teslim dosyasında yer almalıdır. Alıcıya, dedektörün test yöntemi ve gaz kaçağında yapılacak adımlar kısa bir sayfa halinde verilir. Dedektörün değişim tarihi de aynı sayfaya yazılır.
Yeni yapıda gaz kaçağı dedektörü bütçesini planlamak
Gaz algılamanın maliyeti ilk olarak dedektör sayısına bağlıdır ve bu sayı gaz kullanan hacim sayısını izler. Tek mutfak ve tek kombili bir dairede bir veya iki dedektör yeterken, kazan dairesi, dış mutfak ve şömine olan bir villada dedektör sayısı artar. Karbonmonoksit dedektörü ayrı bir kalemdir ve teklifte ayrı yazılmalıdır. Pilli, prize takılan ve sabit bağlantılı dedektörler arasında da birim maliyet ve montaj işçiliği farkı vardır. Sabit bağlantılı dedektör için elektrikçinin besleme noktası hazırlaması gerekebilir ve bu ayrı bir işçilik kalemidir.
İkinci kalem otomatik kesme vanasıdır. Vananın kendisi, gaz hattına montaj işçiliği, gerekiyorsa proje ve onay süreçleri yetkili iç tesisat firmasının teklifinde yer alır. Hat çapı, vananın konacağı noktanın erişilebilirliği ve mevcut tesisatın durumu bu kalemi değiştirir. Akıllı ev kurulumcusunun teklifinde vana montajı varsa bunun hangi yetkili firma tarafından yapılacağı yazılmalıdır. İki ayrı firmanın çalıştığı durumda koordinasyon ve test sorumluluğunun kimde olduğu da netleşmelidir. Gaz dağıtım şirketinin gerektirdiği proje ve kontrol süreçlerinin masrafı da yetkili firmanın teklifinde açıkça görünmelidir.
Akıllı bildirim için dedektörün hub ile uyumu da maliyete yansır. Ev zaten bir hub kullanıyorsa aynı protokolde dedektör seçmek ek cihaz ihtiyacını ortadan kaldırır; bağımsız bir gaz alarm cihazının akıllı sisteme bağlanması için ise kuru kontak modülü gerekebilir. Bildirimin hücresel yedekle gönderilmesi isteniyorsa hub ve modemin UPS beslemesi de bu kalemin parçasıdır.
İşletme tarafında sensör ömrü dolduğunda dedektörün değişimi ve vananın periyodik kontrolü vardır. Gaz sensörleri sonsuza kadar çalışmaz; teklifte ürünün önerilen kullanım süresi belirtilirse birkaç yıllık maliyet daha doğru hesaplanır. Vananın düzenli aralıklarla kontrol edilmesi, uzun süre hareket etmeyen vanaların takılma riskini azaltır ve bu kontrol bakım planına eklenebilir.
Yeni yapıda gaz kaçağı dedektörü: sıva öncesi hazırlanması gerekenler
- Gaz projesiyle birlikte değerlendirilmelidir.
- Gaz dedektörü için konum, kutu ve kablo/boru güzergâhı.
- Otomatik gaz kesme vanası (yetkili firma tarafından) için konum, kutu ve kablo/boru güzergâhı.
- Bildirim için hub için konum, kutu ve kablo/boru güzergâhı.
- Gelecekteki eklemeler için yedek boru ve pano/rack alanı.
Uygulama sırası
- Gaz türü ve cihaz konumlarının tespiti
- Dedektör montajı
- Yetkili firmayla vana uygulaması
- Test
Teknoloji seçenekleri
| Teknoloji | Ne zaman uygun? | Sınırlama |
|---|---|---|
| Zigbee | Mevcut daire ve evlerin sonradan akıllandırılması | Hub'a bağımlıdır; hub arızası veya değişimi tüm cihazların yeniden eşleştirilmesini gerektirebilir. |
| Wi-Fi akıllı cihazlar | Az sayıda cihazla başlanan kiracı daireleri | İnternet kesintisinde bulut bağımlı cihazların uzaktan kontrolü ve bazı otomasyonları çalışmaz. |
Güvenlik uyarısı: Doğalgaz tesisatına yalnızca yetkili gaz sertifikalı firmalar müdahale edebilir.
Tüm sistemlerin sıva öncesi hazırlık karşılaştırması için yeni inşaatta akıllı ev altyapısı rehberine, genel hatalar ve maliyet kalemleri için Gaz kaçağı algılama rehberine bakın.