Kısa cevap: Akıllı aydınlatma için tek bir sabit fiyat yoktur; teklif tutarı en çok aydınlatma grubu sayısı, dim ihtiyacı, nötr hattı durumu kalemlerine göre değişir. Mevcut yapıya tesisat değişikliği olmadan uygulanabildiği için işçilik payı görece düşüktür.
Maliyeti belirleyen kalemler
Doğrulanmış güncel piyasa verisi olmadan sabit fiyat yazmıyoruz. Bunun yerine, aldığınız teklifleri karşılaştırırken bakmanız gereken maliyet kalemlerini listeliyoruz.
| Kalem | Neden fiyatı etkiler? |
|---|---|
| Aydınlatma grubu sayısı | Her bağımsız kontrol edilecek grup bir kanal demektir. |
| Dim ihtiyacı | Dimmer modüller röleden pahalıdır ve LED sürücü uyumluluğu gerektirir. |
| Nötr hattı durumu | Nötrsüz kasalarda özel modül veya ek kablo işçiliği. |
| Anahtar tasarımı | Mevcut anahtar serisinin korunması veya tasarım anahtar tercihi. |
Akıllı aydınlatma maliyeti nasıl ölçeklenir?
Akıllı aydınlatmanın maliyeti aydınlatma grubu sayısıyla ölçeklenir. Her grup bir kontrol kanalıdır; röleyle aç-kapa kontrol edilen bir grup, dim edilen bir gruptan daha az maliyetlidir. DALI veya 0-10 V ile armatür bazında kontrol, grup başına maliyeti artırır ama tek armatürü ayrı ayarlama esnekliği verir.
İkinci büyük kalem işçiliktir ve evin durumuna göre değişir. Nötr bulunan, derin kasalı bir evde modül montajı kısa sürer. Nötr olmayan veya sığ kasalı bir evde kasa değişimi, ek kablo çekimi ya da nötrsüz modül için kompanzasyon elemanı gerekir. Dim uyumsuz armatürlerin değiştirilmesi de aydınlatma otomasyonu teklifine eklenen ama çoğu zaman gözden kaçan bir kalemdir.
Anahtar tasarımı bütçeyi doğrudan etkiler. Mevcut anahtar serisinin arkasına modül takmak en az maliyetli yoldur. Akıllı anahtar serisine geçmek, ekranlı veya cam yüzeyli butonlar seçmek ve her odaya senaryo butonu eklemek maliyeti yükseltir. Sensör sayısı ve tipi (hareket mi, varlık mı) ayrıca toplanır. Varlık sensörleri hareket sensörlerine göre daha hassas algılama yaptığı için genellikle daha maliyetlidir; bu yüzden yalnızca kişinin uzun süre hareketsiz kaldığı alanlarda tercih edilir, koridor ve kiler gibi geçiş alanlarında hareket sensörü yeterli olur. LED şerit uygulamalarında sürücü, PWM dimmer ve alüminyum profil gibi kalemler de aydınlatma otomasyonu teklifine girebilir veya ayrı bir aydınlatma teklifinde yer alabilir.
Teklifleri karşılaştırırken grup listesi, her grubun kontrol tipi (röle veya dimmer), kullanılacak protokol, nötr ve kasa çözümleri, sensör adedi, sahne programlama kapsamı ve garanti koşulları satır satır eşleştirilir. Bir teklif tüm grupları dimmerle, diğeri yalnızca bir kısmını dimmerle fiyatlıyorsa toplam rakamlar karşılaştırılabilir değildir. Armatür ve sürücü değişimi gerekiyorsa bu kalemin hangi teklifte olduğu ayrıca işaretlenir.
Akıllı aydınlatma teklifinde neye bakmalı?
Keşfe gelen kurulumcunun anahtar kasalarını açıp bakması, nötr ölçümü yapması ve mevcut armatürlerin dim uyumunu kontrol etmesi beklenir. Kasayı açmadan, oda sayısına bakarak modül adedi söyleyen bir yaklaşım montaj günü sürprizlere yol açar. Keşifte ayrıca hangi grupların dim edileceği, hangi alanlarda sensör istendiği ve mevcut anahtar serisinin korunup korunmayacağı konuşulmalıdır.
Teklifte her odanın aydınlatma grupları, her grubun kontrol tipi ve kullanılacak modül modeli açıkça yazılmalıdır. Nötrsüz bağlantı yapılacaksa ghosting riskine karşı önerilen önlem, dim edilecek gruplarda sürücü uyumunun nasıl doğrulandığı ve sorunlu çıkan armatürlerde ne yapılacağı teklifte yer almalıdır. Şebeke bağlantılarını yapacak kişinin yetkin elektrikçi olduğu ve iş güvenliği sorumluluğu da yazılı olmalıdır.
Yetkin bir kurulumcu, dimmer montajından sonra her grubu en kısık seviyede dener ve titreme olursa alt sınırı ayarlar. Teslimde grup listesini, modül eşleştirme bilgisini ve yönetici erişimini ev sahibine bırakır. Kullanıcıya duvar anahtarlarının kesintide nasıl çalıştığını ve akıllı ampullerin anahtardan kapatılmaması gerektiğini anlatması da işini bildiğinin bir göstergesidir. Keşifte armatür etiketlerini okumak için lamba söken, gerekirse bir armatürü test etmek üzere örnek dimmer getiren kurulumcu, montaj günü çıkabilecek uyumsuzlukları önceden görmüş olur. Dim edilen bir grupta sorun çıkarsa armatür değişiminin mi yoksa rölelere dönüşün mü önerileceği ve bu değişikliğin maliyetini kimin karşılayacağı da teslimden önce açıkça konuşulup yazıya geçirilmelidir.
Teklifte satır satır görmeniz gereken bileşenler
Akıllı aydınlatma teklifinde aşağıdaki bileşenlerin her biri marka, model ve adet olarak yazılmalıdır. Eksik satır, keşif sonrası ek maliyet riskidir.
| Bileşen | Teklifte sorulacak |
|---|---|
| Akıllı anahtar veya sıva altı röle | Marka/model ve adet |
| Dimmer modülleri | Garanti süresi |
| Akıllı ampul/LED sürücü | Muadil kabul edilip edilmeyeceği |
| Hareket ve ışık sensörleri | Montaj dahil mi? |
| Senaryo butonları | Marka/model ve adet |
| İşçilik: modül/anahtar montajı, sahne ve sensör senaryolarının kurulması | Ayrı satırda mı, kaç gün? |
Mevcut yapı ile yeni inşaat arasındaki maliyet farkı
Mevcut yapıda
Anahtar değişimi veya sıva altı röleyle duvar kırmadan uygulanabilir.
Yeni inşaatta
Yeni yapıda aydınlatma hatlarının panoda toplanması, KNX veya DALI ile esnek grup kontrolü sağlar.
Konut tipine göre uygulanabilirlik: daire (uygun), dubleks daire (uygun), villa (uygun), müstakil ev (uygun), yazlık (koşullu), site ve apartman ortak alanları (uygun), rezidans (uygun).
Teknoloji seçimi maliyeti nasıl etkiler?
| Teknoloji | Maliyete etkisi |
|---|---|
| Zigbee | Altyapı işçiliği düşük; cihaz başı maliyet ve hub/altyapı belirleyici. Evet. Bir Zigbee koordinatörü gerekir: marka hub'ı ya da Home Assistant gibi bir platforma takılan USB koordinatör. |
| Matter | Altyapı işçiliği düşük; cihaz başı maliyet ve hub/altyapı belirleyici. Bir Matter denetleyicisi gerekir; Thread cihazları için ayrıca Thread sınır yönlendiricisi. |
| Thread | Altyapı işçiliği düşük; cihaz başı maliyet ve hub/altyapı belirleyici. Thread sınır yönlendiricisi (bazı akıllı hoparlör, TV kutusu ve hub'larda yerleşik). |
| Wi-Fi akıllı cihazlar | Altyapı işçiliği düşük; cihaz başı maliyet ve hub/altyapı belirleyici. Hayır; ancak ağ kapasitesi planlanmalıdır. |
| KNX | Kablo, pano ve devreye alma işçiliği gerektirir; ölçek büyüdükçe kanal başı maliyet dengelenir. Merkezi hub gerekmez; uzaktan erişim ve görselleştirme için IP arayüzü/sunucu eklenir. |
| DALI | Kablo, pano ve devreye alma işçiliği gerektirir; ölçek büyüdükçe kanal başı maliyet dengelenir. DALI hat güç kaynağı ve kontrolör / ağ geçidi. |
Kurulumdan sonra süregelen giderler
- Firmware güncellemeleri
- Sensör pillerinin kontrolü
Teklifleri karşılaştırırken toplam bedeli 3-5 yıllık bakım ve (varsa) abonelik maliyetiyle birlikte değerlendirin. Malzeme listenizi maliyet hesaplayıcısıyla çıkarıp tekliflerdeki birim fiyatları girerek toplamı doğrulayabilirsiniz.