Kısa cevap: Mevcut bir eve akıllı priz uygulaması kolay kabul edilir. Takma tip modeller kurulum gerektirmez.
Oturulan evde akıllı priz nasıl uygulanır?
Akıllı priz, mevcut evlere eklenmesi en kolay akıllı ev cihazıdır, çünkü takma tip modeller kurulum gerektirmez. Bununla birlikte rastgele prizlere takmak yerine önce hangi cihazların kontrol edileceği ve hangi cihazların ölçüleceği listelenir. Her cihazın etiketinden gücü okunur ve akıllı prizin etiket değeriyle karşılaştırılır. Listeye ısıtıcı ve termosifon gibi yüksek güçlü, uzun süreli yükler giriyorsa bu cihazlar için takma tip priz yerine farklı bir çözüm planlanır.
Takma tip prizin fiziksel olarak sığıp sığmadığı ikinci kontroldür. Mobilya arkasındaki prizlerde, çift prizlerde ve dar köşelerde gövdenin boyutu sorun çıkarabilir. Bu durumda mevcut prizin arkasına yerleştirilen sıva altı röle modülü veya prizin akıllı bir prizle değiştirilmesi değerlendirilir. Bu işlemler kasa derinliği ve bağlantı güvenliği gerektirdiğinden sigorta kapatılarak yetkin bir elektrikçi tarafından yapılır.
Mevcut evde eski prizlerin topraklaması ve sağlamlığı da kontrol edilmelidir. Gevşek bir duvar prizine takılan akıllı priz ağırlığı nedeniyle temas sorununu artırabilir ve ısınmaya yol açabilir. Kararmış, gevşek veya topraksız prizler önce yetkin bir elektrikçiye onarılmalı ya da değiştirilmelidir.
Eşleştirme sırasında her prizin cihaz adıyla adlandırılması ve elektrik kesintisinden sonraki başlangıç durumunun cihaz tipine göre ayarlanması unutulmamalıdır. Prizler zaten bir hub veya akıllı ev uygulaması kullanılan bir eve ekleniyorsa aynı protokolde ürün seçmek, ayrı bir uygulama ve hesap yükünü önler. İlk haftalarda ölçüm verisi incelenerek hangi senaryoların gerçekten işe yaradığına karar verilir. Örneğin bekleme tüketimi düşük çıkan bir cihaz için gece kapatma senaryosu gereksizdir ve o priz başka bir cihaza taşınabilir. Takma tip prizlerin taşınabilir olması, bu deneme sürecinde en çok işe yarayan özellikleridir; kalıcı sıva altı çözümlere ancak hangi noktaların gerçekten kontrol edilmesi gerektiği netleştikten sonra geçmek, gereksiz işçiliği önler.
Mevcut evde akıllı priz için keşifte sorulacaklar
Takma tip akıllı priz için kurulumcuya ihtiyaç yoktur; ancak sıva altı akıllı priz, priz arkası modül veya panoda kontaktörle priz kontrolü isteniyorsa keşif gerekir. Keşifte kurulumcunun prizlerin kasa derinliğini, topraklamasını ve bağlı oldukları devreyi kontrol etmesi beklenir. Kurulumcuya hangi cihazların bu prizlere takılacağı ve güçleri söylenir; yüksek güçlü bir cihaz için akıllı priz önermek yerine kontaktör çözümü sunan bir kurulumcu, yük sınırlarını bildiğini gösterir.
Teklifte priz başına kullanılacak ürün, ölçüm özelliği, protokol, kasa değişimi, sıva onarımı ve pano işçiliği ayrı satırlarda görünmelidir. Termosifon veya ısıtıcı gibi cihazlar kapsamdaysa bunların nasıl kontrol edileceği (sıva altı modül, kontaktör) ve kullanılan malzemenin akım değeri yazılı olmalıdır. Tüm şebeke işlerinin yetkin bir elektrikçi tarafından yapılacağı teklifte açıkça belirtilir.
Yetkin bir kurulumcu, montajdan sonra her prizi bağlı cihazla birlikte çalıştırır, ölçüm değerlerinin mantıklı olup olmadığını kontrol eder ve kesinti sonrası başlangıç durumunu cihaz tipine göre ayarlar. Buzdolabı gibi kapatılmaması gereken cihazların bağlı olduğu prizleri senaryolardan çıkarması ve bunu ev sahibine anlatması, işi yalnızca cihaz takmaktan ibaret görmediğini gösterir. Teslimde priz listesi, bağlı cihazlar ve kontaktörle kontrol edilen devreler yazılı olarak verilir. Keşifte priz kasalarını açıp içindeki bağlantıların durumuna bakan, kararmış veya gevşek bir bağlantı gördüğünde bunu ayrıca not eden kurulumcu, akıllı modül eklemeden önce tesisatın güvenliğini ön plana almış olur. Bu tür notların teklif ekinde yer alması, ev sahibinin hangi onarımların akıllı priz işinden bağımsız olarak gerektiğini görmesini sağlar.
Mevcut evde akıllı priz: keşifte kontrol edilecekler
- Uygulama zorluğu kolay: Takma tip modeller kurulum gerektirmez.
- Akıllı priz (takma veya sıva altı): mevcut yapıda konum, enerji beslemesi ve (gerekiyorsa) kablo güzergâhı.
- Hub (Zigbee/Thread modellerde): mevcut yapıda konum, enerji beslemesi ve (gerekiyorsa) kablo güzergâhı.
- Kırım gerektirebilecek noktalar için sıva üstü kanal veya pilli cihaz gibi alternatifler.
Uygulama sırası
- Cihaz akım ihtiyacının kontrolü
- Model seçimi
- Eşleştirme
- Senaryo ayarı
Mevcut yapıya uygun teknolojiler
| Teknoloji | Ne zaman uygun? | Sınırlama |
|---|---|---|
| Zigbee | Mevcut daire ve evlerin sonradan akıllandırılması | Hub'a bağımlıdır; hub arızası veya değişimi tüm cihazların yeniden eşleştirilmesini gerektirebilir. |
| Matter | Kablosuz yeni cihaz alımı yapan ev kullanıcıları | Her cihaz tipi ve özellik Matter'da henüz aynı olgunlukta desteklenmeyebilir; ürün bazında desteklenen cihaz tipi kontrol edilmelidir. |
| Thread | Matter uyumlu sensör, kilit ve perde motorları | Sınır yönlendiricisi olmadan çalışmaz |
| Wi-Fi akıllı cihazlar | Az sayıda cihazla başlanan kiracı daireleri | İnternet kesintisinde bulut bağımlı cihazların uzaktan kontrolü ve bazı otomasyonları çalışmaz. |
Tüm sistemlerin mevcut eve uygulanabilirlik karşılaştırması için mevcut eve sonradan akıllı ev rehberine, genel hatalar ve maliyet kalemleri için Akıllı priz rehberine bakın.