Kısa cevap: Yeni inşaatta su kaçağı sensörü altyapısı sıva öncesi planlanmalıdır. Ana vana yakınına elektrik besleme ve erişim kapağı planlanmalıdır.
Yeni yapıda su kaçağı sensörü nasıl planlanır?
Yeni yapıda motorlu vana için en uygun yer, ana su girişinden hemen sonra, bakım kapağı ile erişilebilen kuru bir noktadır. Mimari ve sıhhi tesisat projesinde bu nokta işaretlenir, yanına elektrik projesinde bir besleme noktası eklenir. Vananın duvar içinde kalacağı durumlarda yeterli genişlikte bir bakım kapağı bırakılmazsa motor ünitesi sonradan değiştirilemez. Vananın önünde ve arkasında, vana sökülürken suyu kesmeye yarayacak birer elle kumandalı vana bırakılması bakım işini kolaylaştırır. Bu düzen, motorlu vana arızalandığında evin suyunu kesmeden onu sökmeyi mümkün kılar.
Islak hacimler planlanırken sensörlerin yeri de düşünülür. Çamaşır ve bulaşık makinesi dolaplarında tabanın düz ve erişilebilir olması, sensörün sonradan konmasını ve pilinin değiştirilmesini kolaylaştırır. Kollektör dolapları ve tesisat şaftları için de taban seviyesinde sensör yeri ayrılabilir. Kablolu sensör kullanılacaksa bunların kabloları otomasyon paneline giden boru güzergâhına eklenir. Islak hacim zemininde su yalıtımının sensör kablosu için delinmemesine dikkat edilir; kablo geçişi yalıtım seviyesinin üstünden yapılır.
Villa ve büyük konutlarda bölge bazlı vana planı proje aşamasında yapılır: ev içi kullanım, bahçe sulama, havuz ve teknik oda ayrı kollar olarak tasarlanırsa her biri ayrı vanayla kontrol edilebilir. Bu ayrım sonradan yapılmak istendiğinde duvar ve zemin açılması gerekir. Bahçe sulama hattının ayrı vanası aynı zamanda kış aylarında hattın boşaltılmasını da kolaylaştırır. Her kolun vanası bir kolektörde toplanırsa vana kontrolü tek bir teknik dolaptan yapılır.
Teslimde vanaların konumu, elle açma yöntemi, sensörlerin listesi ve hangi sensörün hangi vanayı kapattığı yazılı olarak verilir. Akış sensörü kullanılmışsa, kimse su kullanmazken kaçak olarak kabul edilecek akış eşiği de teslimde ev sahibiyle birlikte ayarlanır. Vananın ve sensörlerin hangi sigorta grubundan ve hangi UPS'ten beslendiği de teslim dosyasına yazılır.
Yeni yapıda su kaçağı sensörü bütçesini planlamak
Su kaçağı algılamanın maliyeti iki kısma ayrılır: sensörler ve vana. Sensör sayısı ıslak hacim ve su kullanan cihaz sayısıyla ölçeklenir; tek banyolu bir dairede birkaç sensör yeterken çok banyolu bir villada sayı belirgin biçimde artar. Kablo tipi algılama gereken uzun hatlar ve teknik odalar ek kalem oluşturur. Her sensörün hangi noktaya konacağı teklifte listelenirse farklı firmaların teklifleri aynı kapsam üzerinden karşılaştırılabilir.
Vana kalemini vana çapı, motorun tipi ve montaj işçiliği belirler. Ana vananın erişilebilir olduğu, borusu sağlam bir evde montaj kısa sürer. Dar bir dolapta, eski galvaniz boruda veya duvar içinde yapılan montaj ise ek işçilik, bazen fayans ve sıva onarımı gerektirir. Bu yüzden teklifte vana montajının hangi koşullar varsayılarak hesaplandığı yazılmalıdır.
Elektrik tarafı ayrı bir kalemdir. Vananın yanında priz yoksa elektrikçinin hat çekmesi gerekir; bu işin teklife dahil olup olmadığı netleşmelidir. Hub, ev zaten bir akıllı ev sistemi kullanıyorsa ek maliyet getirmeyebilir; sensör ve vana farklı protokollerdeyse ek köprü gerekebilir. Hub olmadan doğrudan eşleşen sensör ve vana setleri bu kalemi sadeleştirir, ama ileride başka otomasyonlarla bağlantı kurma imkânını sınırlayabilir.
Bölge bazlı vana planı, akış sensörü ve sıcaklık sensörü gibi eklemeler sistemi büyütür, ancak her biri farklı bir riski kapatır. Karar verirken evin boş kalma süresi ve kaçağın etkileyeceği komşu sayısı gibi etkenler hesaba katılır. İşletme maliyeti düşüktür: sensör pilleri ve vananın periyodik kontrolü dışında süren bir gider yoktur. Akış sensörü kullanılıyorsa üreticinin uygulaması veya bulut hizmeti ücretli olabilir ve bu durum teklifte açıkça yazılmalıdır. Hasarın boyutu düşünüldüğünde sistemin tek seferlik maliyeti, kaçağın neden olabileceği onarım ve komşu zararı ile birlikte değerlendirilir.
Yeni yapıda su kaçağı sensörü: sıva öncesi hazırlanması gerekenler
- Ana vana yakınına elektrik besleme ve erişim kapağı planlanmalıdır.
- Su kaçağı sensörleri için konum, kutu ve kablo/boru güzergâhı.
- Ana hatta motorlu küresel vana için konum, kutu ve kablo/boru güzergâhı.
- Hub için konum, kutu ve kablo/boru güzergâhı.
- KNX: Merkezi hub gerekmez; uzaktan erişim ve görselleştirme için IP arayüzü/sunucu eklenir.
- Gelecekteki eklemeler için yedek boru ve pano/rack alanı.
Uygulama sırası
- Islak hacimlerin listelenmesi
- Ana vana erişiminin kontrolü
- Vana montajı (tesisatçı)
- Sensörler ve otomatik kapatma testi
Teknoloji seçenekleri
| Teknoloji | Ne zaman uygun? | Sınırlama |
|---|---|---|
| Zigbee | Mevcut daire ve evlerin sonradan akıllandırılması | Hub'a bağımlıdır; hub arızası veya değişimi tüm cihazların yeniden eşleştirilmesini gerektirebilir. |
| Wi-Fi akıllı cihazlar | Az sayıda cihazla başlanan kiracı daireleri | İnternet kesintisinde bulut bağımlı cihazların uzaktan kontrolü ve bazı otomasyonları çalışmaz. |
| Thread | Matter uyumlu sensör, kilit ve perde motorları | Sınır yönlendiricisi olmadan çalışmaz |
| KNX | Yeni inşa edilen villa ve müstakil evler | Bus kablosunun tesisat aşamasında çekilmesi gerekir; mevcut evde sonradan uygulanması zordur. |
Tüm sistemlerin sıva öncesi hazırlık karşılaştırması için yeni inşaatta akıllı ev altyapısı rehberine, genel hatalar ve maliyet kalemleri için Su kaçağı algılama ve elektrikli su vanası rehberine bakın.