Elektrik ve zayıf akım tesisatı: akıllı ev altyapısı

Kablo çekimi, kutu montajı ve pano hazırlığı bu aşamada yapılır. Zayıf akım (ağ, diafon, kamera) hatlarının güçlü akımla aynı boruya girmemesi ve kutu yerlerinin iki ekip arasında paylaşılması burada netleşir.

İnşaat halindeki konut projesinde elektrik ve zayıf akım borularının döşenmesi

Kısa cevap: Kablo çekimi, kutu montajı ve pano hazırlığı bu aşamada yapılır. Zayıf akım (ağ, diafon, kamera) hatlarının güçlü akımla aynı boruya girmemesi ve kutu yerlerinin iki ekip arasında paylaşılması burada netleşir.

Bu aşamada verilecek kararlar

  • Kablo tipleri ve etiketleme standardı
  • Derin kasa kullanımı
  • Otomasyon panosu hacmi

Teslim edilecek dokümanlar

  • Kablo test raporları
  • Etiketli pano şemaları

Geç kalmanın maliyeti: Eksik kablo, ince işler sonrası ancak görünür kanal veya duvar açılarak tamamlanabilir.

Bu aşamada sistem bazında yapılacaklar

Tüm aşamalar

  1. Proje (tasarım) aşaması
  2. Kaba inşaat aşaması
  3. Elektrik ve zayıf akım tesisatı
  4. İnce işler ve montaj
  5. Teslim ve bakım

Tesisat aşamasında verilen kararlar

Bu aşamada kablolar çekilir, kutular takılır ve panolar hazırlanır. Zayıf akım (ağ, diafon, kamera) ile güçlü akım ayrı borulardan geçer; ortak güzergâhlarda aralarına mesafe bırakılır. Kablo tipi, şartnamede yazan kategoriye uygun olmalıdır ve aynı projede farklı makaralardan gelen kabloların aynı sınıfta olduğu kontrol edilir.

Derin kasa kararı burada uygulamaya geçer. Akıllı anahtar ve röle modülleri standart kasaya sığmayabilir; derin kasa, cihazın arkasında kablo bükmeye yer bırakır. Anahtar kutularına nötr hattının getirilmesi, nötr gerektiren akıllı anahtarların sonradan takılabilmesini sağlar. Otomasyon panosu ise ray üstü modüller, güç kaynakları ve gelecekteki eklemeler için boş yer hesabıyla boyutlandırılır.

Zayıf akım ve güçlü akım ekiplerinin aynı katta aynı gün çalışması koordinasyon ister. Kutu yerleri iki ekip arasında paylaşılmazsa diafon monitörü kutusuyla aydınlatma anahtarı aynı noktaya düşebilir. Haftalık kısa bir saha toplantısı, iki ekibin nokta listesindeki değişiklikleri birlikte görmesini sağlar. Akıllı anahtarların yük tipi de bu toplantıda konuşulur; LED aydınlatma, motor ve rezistif yükler farklı röle ve dimmer ister.

Etiketleme standardı bu aşamada uygulanmazsa sonradan uygulanamaz. Her kablonun iki ucunda aynı kod bulunur ve kod pano şemasındaki satırla eşleşir.

Elektrik ve zayıf akım kontrol listesi

Test raporları kablo numarasıyla eşleşmelidir; hangi hattın hangi değeri verdiği rapor üzerinde okunabilir olmalıdır. Başarısız çıkan bir hat sıvadan önce değiştirilir ve yeniden ölçülür.

Elektrik işleri, pano bağlantıları ve sigorta seçimleri yetkili bir elektrik ustası veya mühendisi tarafından yapılır. Kontrol listesi bu işi denetlemek içindir; listeyi tamamlayan kişinin pano içinde işlem yapması anlamına gelmez.

  • Ağ kabloları sıva öncesinde test cihazıyla ölçüldü ve raporlandı mı
  • Zayıf akım ve güçlü akım ayrı borulardan geçiyor mu
  • Anahtar kutularında nötr hattı var mı
  • Derin kasa kullanılması gereken noktalarda derin kasa takıldı mı
  • Otomasyon panosunda yedek ray alanı bırakıldı mı
  • Kabloların iki ucunda etiket ve pano şemasında karşılığı var mı
  • Medya kutusunda priz ve topraklama hazır mı

Tesisat aşamasında sık yapılan hatalar

Bu aşamanın hataları çoğu zaman ince işlerden sonra, ilk cihaz montajında görünür hale gelir.

Test edilmeden sıvanan kablo en pahalı hatadır. Bir ağ kablosu çekim sırasında zedelendiyse, bu ancak test cihazıyla görülür; sıva ve boya bittikten sonra kabloyu değiştirmek için duvar açmak veya görünür kanal kullanmak gerekir.

Kablonun boru içinde aşırı bükülmesi veya sıkıca çekilmesi de iletim kalitesini düşürür. Ağ kablosunun bükülme yarıçapına dikkat edilmesi ve boru doluluk oranının aşılmaması gerekir. Aynı boruya fazla kablo sıkıştırmak hem çekimi zorlaştırır hem de ileride ek kablo geçirme imkânını kaldırır.

Otomasyon panosuna gelen kabloların boyu da sorun çıkarır. Kesilmeden pano içine sıkıştırılan kablolar havalandırmayı engeller ve modül değişimini zorlaştırır; çok kısa kesilen kablolar ise yeniden bağlantıya izin vermez. Pano içi kablo düzeni, makul bir yedek boy bırakılarak ve kablolar kanallara yerleştirilerek yapılır.

Bir başka hata, medya kutusu ile iletişim dolabı arasındaki hatların numaralandırılmadan bırakılmasıdır. Teslimde hangi kablonun hangi odaya gittiği bilinmez ve her arıza ton cihazıyla aranır. Son olarak, otomasyon panosunun ilk tasarımdaki kanal sayısına tam olarak boyutlandırılması, alıcının sonradan ekleyeceği tek bir perde motoru için bile yeni pano gerektirebilir.

Sonraki adımlar